So sánh hiệu quả nhiều KOC chỉ công bằng khi bạn đưa mọi người về cùng một mẫu số và giữ cho điều kiện hợp tác giống nhau nhất có thể. Nhìn thẳng vào số đơn, người có kênh lớn gần như luôn thắng; nhìn vào tỷ lệ tương tác, người có kênh nhỏ gần như luôn thắng. Cả hai cách đều có thể dẫn bạn tới quyết định sai.
Bài này dành cho shop đã hợp tác với từ ba người trở lên trong một đợt hoặc trong vài tháng, muốn biết nên giữ ai, thử lại ai. Bạn sẽ có một bộ chỉ số đã chuẩn hoá, một danh sách điều kiện cần giữ cố định, một bảng đối chiếu có trọng số và vài lưu ý khi số đơn còn quá ít để kết luận. Mọi con số là ví dụ giả định.
Vì sao so số đơn trực tiếp là không công bằng
Hai người sáng tạo cùng mang về 40 đơn chưa chắc hiệu quả như nhau. Người thứ nhất có thể tốn gấp ba chi phí, đăng vào tuần lương, giới thiệu sản phẩm bán chạy nhất của shop với mã giảm sâu. Người thứ hai có thể tốn ít hơn, đăng vào giữa tháng, giới thiệu sản phẩm mới chưa ai biết với mã giảm nhẹ. Cùng con số 40 nhưng người thứ hai đã làm một việc khó hơn nhiều.
Quy mô kênh cũng làm lệch so sánh theo cả hai chiều. Kênh lớn có nhiều người xem nên số đơn tuyệt đối thường cao hơn, nhưng tỷ lệ người xem trở thành người mua thường thấp hơn vì khán giả rộng và đa dạng. Kênh nhỏ có khán giả thân hơn, tỷ lệ cao hơn, nhưng số tuyệt đối nhỏ. Chọn chỉ số nào để so là chọn trước người thắng.
Cách thoát khỏi chuyện này là tách hai câu hỏi. Câu thứ nhất: tính trên mỗi đồng bỏ ra, ai mang về nhiều đơn và nhiều khách mới hơn. Câu thứ hai: nếu shop muốn tăng quy mô, người nào có thể mang về thêm đơn khi được hợp tác nhiều hơn. Câu đầu trả lời bằng chỉ số chuẩn hoá; câu sau cần thêm dữ liệu về quy mô khán giả và tần suất đăng của từng người.
Đưa mọi người về cùng mẫu số
Các chỉ số dưới đây đều là phép chia, nên so được giữa những người có quy mô khác nhau. Bạn không cần dùng hết; chọn ba đến bốn chỉ số khớp với mục tiêu của đợt.
| Chỉ số | Cách tính | Trả lời câu hỏi |
|---|---|---|
| Chi phí trên mỗi đơn | Tổng chi phí cho người đó chia số đơn thành công của người đó | Mỗi đồng bỏ ra mang về bao nhiêu đơn |
| Chi phí trên mỗi khách mới | Tổng chi phí chia số khách lần đầu mua | Người nào mở rộng tập khách rẻ hơn |
| Đơn trên mỗi nghìn người tiếp cận | Số đơn chia số người tiếp cận rồi nhân một nghìn | Khán giả của ai gần với khách của shop hơn |
| Tỷ lệ chuyển đổi đường dẫn | Số đơn qua đường dẫn chia số phiên truy cập từ đường dẫn | Người xem đến từ ai sẵn lòng mua hơn |
| Tỷ lệ đơn hoàn | Số đơn hoàn chia tổng số đơn của người đó | Nội dung có tạo kỳ vọng sai về sản phẩm không |
| Tỷ lệ mua lại sau 60 ngày | Số khách mua lần hai chia số khách mới của người đó | Ai kéo về khách bền |
Chỉ số tỷ lệ đơn hoàn thường bị bỏ quên nhưng rất đáng xem. Một người sáng tạo mang về nhiều đơn mà tỷ lệ hoàn cao hơn hẳn người khác có thể đang nói quá về sản phẩm, quay góc làm sản phẩm trông khác thực tế, hoặc khán giả của họ không phải người thật sự cần món đó.
Giữ điều kiện so sánh giống nhau
Không thể làm cho mọi thứ giống hệt nhau, nhưng càng nhiều điều kiện cố định thì kết quả so sánh càng đáng tin. Những thứ nên giữ giống nhau giữa các người sáng tạo trong cùng một đợt:
- Cùng sản phẩm hoặc cùng nhóm sản phẩm được giới thiệu.
- Cùng mức giảm giá và cùng điều kiện dùng mã, chỉ khác tên mã.
- Cùng thời hạn mã và cùng khung thời gian đọc kết quả, ví dụ 14 ngày kể từ ngày đăng của từng người.
- Cùng loại nội dung khi có thể, ví dụ đều là video ngắn, hoặc ghi rõ khác biệt nếu không.
- Ngày đăng rải trong cùng một giai đoạn, tránh để một người rơi vào dịp lễ còn người khác vào tuần bình thường.
- Cùng cách đếm: cùng loại bỏ đơn huỷ, đơn hoàn, cùng nguồn số liệu cho tiếp cận và đơn hàng.
Khi buộc phải khác, ví dụ người này làm video còn người kia làm livestream, ghi khác biệt đó vào cột ghi chú. Lúc đọc bảng, bạn sẽ nhớ rằng chênh lệch có thể do định dạng nội dung chứ không hẳn do người.
Dựng bảng đối chiếu có trọng số
Khi nhiều chỉ số chỉ về các hướng khác nhau, một bảng đối chiếu có trọng số giúp bạn ra quyết định nhất quán. Cách dựng đơn giản:
- Chọn bốn tiêu chí khớp mục tiêu đợt, ví dụ chi phí trên mỗi khách mới, đơn trên nghìn người tiếp cận, tỷ lệ đơn hoàn và mức độ phối hợp.
- Gán trọng số cho từng tiêu chí sao cho tổng là 100, ví dụ 40, 25, 15 và 20. Tiêu chí gần mục tiêu chính nhất có trọng số cao nhất.
- Với mỗi tiêu chí, xếp người tốt nhất được 5 điểm, kém nhất được 1 điểm, những người còn lại ở giữa theo thứ tự.
- Nhân điểm với trọng số rồi cộng lại cho từng người.
- Xem lại kết quả cùng với ghi chú. Nếu thứ tự xếp được ngược hẳn với cảm nhận của bạn, đừng sửa điểm cho khớp cảm nhận; hãy tìm xem cảm nhận đó dựa vào điều gì mà bảng chưa có.
- Lưu bảng kèm ngày, để đợt sau dùng lại đúng các tiêu chí và trọng số, hoặc chủ động thay đổi và ghi lý do.
Trọng số là lựa chọn của shop, không có bộ trọng số đúng cho mọi nơi. Điều quan trọng là quyết định trọng số trước khi nhìn kết quả. Đặt trọng số sau khi đã thấy ai dẫn đầu thì bảng chỉ còn là cách hợp thức hoá lựa chọn có sẵn.
Những tiêu chí không đo bằng số nhưng nên ghi lại
Đúng hẹn. Người sáng tạo gửi bản nháp và đăng bài đúng ngày đã hẹn giúp shop chuẩn bị hàng, nhân viên trực tin nhắn và chương trình giảm giá đúng lúc. Trễ hẹn liên tục làm hỏng cả kế hoạch của shop dù nội dung tốt.
Tôn trọng brief nhưng vẫn giữ giọng riêng. Người tốt là người nói đúng những điểm then chốt về sản phẩm, không nói quá công dụng, nhưng vẫn bằng cách nói khán giả của họ quen.
Ghi rõ nội dung có hợp tác. Người sáng tạo minh bạch với khán giả về việc được trả phí hoặc được tặng sản phẩm là người giúp shop tránh rủi ro theo pháp luật về quảng cáo hiện hành và giữ niềm tin lâu dài.
Trả lời bình luận của khán giả. Người sáng tạo chịu trả lời các câu hỏi về sản phẩm dưới bài, hoặc chuyển câu hỏi khó về cho shop, giúp nhiều người xem chuyển thành người mua.
Phản hồi khi có vấn đề. Khi nội dung bị phản ứng hoặc có sai sót, cách người sáng tạo phối hợp sửa cho biết nhiều điều về việc có nên hợp tác lâu dài.
Đọc kết quả khi số đơn còn ít
Shop nhỏ thường so những con số rất nhỏ: người này 8 đơn, người kia 5 đơn. Ở mức này, chênh lệch có thể hoàn toàn do ngẫu nhiên: một khách đặt hộ cho cả nhóm bạn, một ngày mưa làm ít người ra ngoài, nền tảng đẩy video của người này mạnh hơn trong một buổi tối. Kết luận "người A giỏi hơn người B" từ 8 và 5 đơn là kết luận rất mong manh.
Có ba cách để đọc kết quả nhỏ cho thận trọng. Thứ nhất, chỉ coi là khác biệt khi chênh lệch lớn, ví dụ gấp đôi trở lên, và có ít nhất vài chục đơn mỗi người. Thứ hai, gộp kết quả qua nhiều đợt hợp tác với cùng người trước khi kết luận. Thứ ba, đặt kết quả số cạnh những tín hiệu khác như bình luận hỏi hàng, tin nhắn nhắc tới người sáng tạo, tỷ lệ hoàn. Nếu mọi tín hiệu cùng chỉ một hướng, bạn tin hơn.
Khi chưa đủ dữ liệu để phân hạng, hãy phân nhóm thô: nhóm rõ ràng hiệu quả, nhóm chưa rõ, nhóm rõ ràng không hợp. Nhóm chưa rõ là nhóm nên thử lại một lần với điều kiện tốt hơn trước khi quyết định. Cách phân nhóm này ít đẹp hơn một bảng xếp hạng có số thập phân, nhưng trung thực hơn với lượng dữ liệu bạn đang có.
Chia sẻ kết quả so sánh với người sáng tạo thế nào
Người sáng tạo thường muốn biết họ làm tốt tới đâu, nhưng không ai thích bị xếp hạng công khai với người khác. Cách chia sẻ hợp lý là gửi riêng cho từng người số liệu của chính họ, kèm một hai nhận xét cụ thể: đoạn nào trong video giữ người xem, câu hỏi nào khán giả hỏi nhiều, sản phẩm nào được quan tâm. Không gửi bảng so sánh có tên người khác, không tiết lộ mức chi phí đã trả cho người khác.
Nếu kết quả của một người thấp, hãy nói về nội dung và về sự phù hợp giữa khán giả với sản phẩm, đừng nói về con người. Ví dụ: "Khán giả của bạn hỏi nhiều về size lớn, mà đợt này shop chưa có, nên đơn ít hơn kỳ vọng" là nhận xét có ích. Một nhận xét chung chung kiểu "kênh bạn không hiệu quả" vừa làm mất lòng vừa không giúp ai làm tốt hơn.
Chia sẻ kết quả một cách tôn trọng cũng là cách xây quan hệ lâu dài với những người hợp nhất. Người sáng tạo hiểu shop đo hiệu quả nghiêm túc sẽ chủ động đề xuất cách làm tốt hơn ở đợt sau, và thường sẵn sàng thử những hình thức trả phí gắn với kết quả như hoa hồng theo đơn.
Câu hỏi thường gặp
Hợp tác với người có kênh lớn và kênh nhỏ trong cùng đợt có so được không?
So được nếu bạn dùng chỉ số chuẩn hoá như chi phí trên mỗi đơn, đơn trên mỗi nghìn người tiếp cận. Nhưng hãy nhớ hai nhóm phục vụ hai mục đích: kênh lớn giúp nhiều người biết đến, kênh nhỏ thường giỏi chuyển thành đơn. Nên so trong cùng nhóm trước, rồi mới so giữa nhóm.
Có nên công khai bảng xếp hạng người sáng tạo trên trang của shop không?
Không nên. Bảng xếp hạng công khai làm tổn thương quan hệ với những người xếp thấp, có thể tiết lộ thông tin thoả thuận, và không giúp khách hàng của bạn điều gì. Kết quả so sánh là tài liệu nội bộ để shop ra quyết định và để gửi phản hồi riêng cho từng người.
Một người có chi phí trên mỗi đơn thấp nhất nhưng hay trễ hẹn thì xếp thế nào?
Đó là lý do nên có tiêu chí phối hợp trong bảng có trọng số. Nếu trễ hẹn làm shop lỡ chương trình, mất hàng tồn hoặc phải dời lịch người khác, cái giá đó là thật. Bạn có thể giữ hợp tác nhưng ghi rõ mốc thời gian và điều kiện trong thoả thuận lần sau.
Cần tối thiểu bao nhiêu đơn mới so sánh được?
Không có con số tuyệt đối, nhưng với vài đơn mỗi người thì chênh lệch rất dễ do ngẫu nhiên. Khi mỗi người có vài chục đơn trở lên và chênh lệch lớn, kết luận đáng tin hơn. Nếu đơn ít, hãy gộp nhiều đợt hoặc đọc thêm các tín hiệu khác như tin nhắn và bình luận hỏi hàng.
Có nên đổi trọng số giữa các đợt không?
Có thể, khi mục tiêu của đợt thay đổi, ví dụ đợt này tìm khách mới, đợt sau đẩy hàng tồn. Điều quan trọng là quyết định trọng số trước khi xem kết quả và ghi lý do thay đổi. So kết quả giữa hai đợt có trọng số khác nhau thì phải so từng chỉ số, không so tổng điểm.
Một người sáng tạo hỏi kết quả của người khác để so thì trả lời sao?
Bạn có thể cho biết chung rằng kết quả của họ nằm ở nhóm nào, ví dụ thuộc nhóm hiệu quả trong đợt, nhưng không nên tiết lộ số liệu và chi phí của người khác. Đó là thông tin của thoả thuận riêng. Tập trung vào số liệu của chính họ và cách cải thiện ở đợt sau.